Welke aanpassingen bij het eindexamen zijn mogelijk?

Voor leerlingen met een beperking zijn verschillende typen aanpassingen bij het eindexamen mogelijk. Een verzoek om een aanpassing mag niet zomaar worden geweigerd. Mogelijke aanpassingen zijn tijdverlenging, het gebruik van hulpmiddelen, het inlassen van een pauze en het werken in een aparte ruimte.

Welke typen aanpassingen zijn mogelijk?

Een vaste lijst van mogelijke aanpassingen bij het eindexamen voor leerlingen met een beperking bestaat niet. Verschillende leerlingen hebben verschillende typen aanpassingen nodig. In de brochure van het College voor Toetsen en Examens, CvTE, staan wel een aantal verschillende aanpassingen. Maar ook als er een aanpassing nodig is die niet in die lijst voorkomt, kan het toch een doeltreffende en toegestane aanpassing zijn. Een directeur mag een verzoek om aanpassing niet zomaar weigeren.

Tijdverlenging

Tijdverlenging is mogelijk als de werktijd van een leerling voor het verwerken van de informatie langer duurt door een beperking. Het gaat daarbij niet om meer ‘denktijd’, maar om een compensatie van een langzamere lees- of schrijfsnelheid. Een voorbeeld hiervan is door een visuele beperking, door dyslexie of door een chronische ziekte. Er kan dan een tijdverlenging worden gegeven. Meestal is dat een half uur, maar in specifieke situaties kan het ook langer zijn.

Hulpmiddelen

Gebruik van hulpmiddelen bij het examen is toegestaan als voldaan wordt aan een aantal specifieke regels. Het is niet de bedoeling dat de hulpmiddelen een ‘extra voordeel’ bieden aan een leerling. Met name voor het gebruik van woordenboeken zijn duidelijke regels opgenomen in de brochure van het CvTE.

Pauze en aparte ruimte

Een ander type aanpassing is het inlassen van een pauze in het afnemen van het examen. Dit kan bijvoorbeeld bij leerlingen met ernstige vermoeidheidsproblemen, of voor leerlingen die tijdens het examen verminderd in staat zijn om het examen goed te doen, zoals bijvoorbeeld bij leerlingen met diabetes. De leerling kan dan, onder begeleiding, een pauze inlassen, en daarna het examen verder afmaken. Een pauze kan vooraf worden afgesproken, maar ook tijdens het examen nodig blijken. Een andere optie is om leerlingen, bijvoorbeeld leerlingen met concentratiestoornissen, het examen in een aparte ruimte af te nemen.

Overige aanpassingen

Voor sommige leerlingen kan het examen ook op een andere manier worden afgenomen dan regulier. Voorbeelden zijn een vervanging van een luisteroefening voor leerlingen die doof of slechthorend zijn, en een braille-tekst voor blinde leerlingen.  Tot slot zijn er ook mogelijkheden om aanpassingen te doen in het tijdvak waarin een examen wordt afgenomen. Zo kan de belasting voor een leerling verspreid worden.