Welke vakken krijg je op het havo?

Het vakkenpakket van leerlingen op het havo bestaat de eerste twee leerjaren uit een algemeen lesaanbod. Aan het einde van het derde leerjaar maken leerlingen een keuze voor een profiel. Er zijn vier profielen: Cultuur en Maatschappij, Economie en Maatschappij, Natuur en Gezondheid en Natuur en Techniek. Vanaf het vierde leerjaar volgen leerlingen naast het gemeenschappelijk deel een aantal extra vakken, die horen bij het gekozen profiel en één extra vak.

Leerjaar 1

In het eerste leerjaar krijgen leerlingen les in de talen Nederlands en Engels. Daarnaast wordt aandacht besteed aan geschiedenis, aardrijkskunde, economie, wiskunde, biologie, natuur- en scheikunde, verzorging, informatiekunde, techniek, lichamelijke opvoeding en beeldende vorming, muziek, drama en dans. Dit zijn de kerndoelen voor de eerste twee leerjaren. De school kan ervoor kiezen om vakken samen te voegen. Bijvoorbeeld een combinatie van informatica, scheikunde en techniek. Soms worden havo en vwo in één brede brugklas ondergebracht. Het is aan de school om hier keuzes in te maken, zolang er in de onderbouw aandacht is voor de kerndoelen.

In de praktijk zijn er verschillen in de vakken die scholen aanbieden. Er zijn scholen die al eerder een tweede vreemde taal aanbieden. Bijvoorbeeld Latijn voor leerlingen in een brede brugklas (havo/vwo) met goede cijfers op het kerstrapport of Frans in de schakelklas (vmbo/havo). Als een school een extra vak verplicht stelt in het eerste leerjaar, dan is dit verplicht voor alle leerlingen.

Leerjaar 2

De vakken uit het leerjaar één worden ook in leerjaar twee gegeven. Het komt voor dat een school pas in het tweede leerjaar begint met en vak als economie of techniek. Er zijn ook scholen die een tweede vreemde taal of mentor-uren inroosteren in het tweede leerjaar. Hier geldt ook dat deelname verplicht is als de school het inroostert. Als een vak in het tweede leerjaar wordt aangeboden, dan is dit vak dus verplicht voor alle leerlingen.

Leerjaar 3

Leerlingen maken aan het einde van het derde leerjaar een keuze voor een profiel. In het derde leerjaar krijgen leerlingen vakken die horen bij dat profiel. Na het succesvol afronden van het derde leerjaar stromen leerlingen door naar de vierde klas: de bovenbouw. Soms krijgen leerlingen in de het derde leerjaar al vakken die in de bovenbouw pas aan bod komen. Leerlingen kunnen dan oefenen met een vak. Ook hier geldt dat deelname dan verplicht is.

Leerjaar 4

Gemeenschappelijk deel

In leerjaar vier volgen de leerlingen op het havo de volgende vakken: Nederlands, Engels, maatschappijleer, lichamelijke opvoeding en (een combinatie van) beeldende vorming, dans of drama. Dit wordt vaak ingevuld door het vak CKV. Dit is het gemeenschappelijk deel.

Keuzevakken uit het profiel

Naast het gemeenschappelijk deel volgen leerlingen vakken uit het gekozen profiel. De profielvakken zijn afhankelijk van de het gekozen profiel. Wiskunde is bijvoorbeeld verplicht als vak bij de meeste profielen, maar niet bij het profiel cultuur en maatschappij. Natuurkunde is verplicht bij het profiel Natuur en Techniek. Biologie is verplicht bij het profiel Natuur en Gezondheid. Geschiedenis is verplicht bij het profiel Economie en Maatschappij. Ieder profiel kent dus verschillende verplichte vakken. Vaak kiezen leerlingen juist voor een specifiek profiel, omdat de bijbehorende vakken hen goed liggen of die vakken passen bij een vervolgopleiding. Hieronder staat het overzicht van de twee of drie verplichte profielvakken:

Profiel Natuur en Techniek

  • Wiskunde
  • Natuurkunde
  • Scheikunde

Profiel Natuur en Gezondheid

  • Wiskunde
  • Biologie
  • Scheikunde

Profiel Economie en Maatschappij

  • Wiskunde
  • Economie
  • Geschiedenis

Profiel Cultuur en Maatschappij

  • Geschiedenis
  • Een extra vreemde taal
Naast het gemeenschappelijke deel en profieldeel moeten leerlingen ook één keuzevak kiezen uit het vrije deel. De keuzevakken in het vrije deel zijn de vakken die onder een andere sector vallen. Vaak stelt de school een beperkt aantal vakken vast voor alle leerlingen om uit te kiezen. Dat komt doordat niet alle vakken zoals hierboven beschreven daadwerkelijk worden aangeboden door de school. Hierdoor kan je met het profiel Natuur en Techniek bijvoorbeeld alleen biologie kiezen, omdat de school verder geen andere vakken, buiten jouw profiel, aanbiedt. In de schoolgids van de school staat precies beschreven welke vakken aangeboden worden door de school. Het is mogelijk dat leerlingen in het vierde leerjaar een rekentoets moeten maken. De uitslag van de rekentoets telt niet mee. Er zijn plannen in de maak om meer aandacht te schenken aan rekenvaardigheid. De rekentoets wordt waarschijnlijk afgeschaft.

Leerjaar 5

De vakken uit het vierde leerjaar worden ook in het examenjaar gegeven. Immers is het profiel en het keuzevak uit het vrije deel al gekozen. In het examenjaar leggen leerlingen wél een profielwerkstuk af. Als de rekentoets nog niet is afgenomen of niet is behaald, dan wordt deze toets ook in het examenjaar afgenomen.

Leerlingen leggen niet in alle vakken daadwerkelijk examen af. Havo-leerlingen leggen in zeven vakken eindexamen af. De overige vakken tellen wél weer mee voor de schoolexamens.