Wat is het verschil tussen schoolexamen en centraal examen?

De examens bestaan uit een schoolexamen en een centraal examen. Het schoolexamen bestaat uit de toetsen die je in de bovenbouw maakt en meetellen voor je eindcijfer. Het programma van toetsing en afsluiting beschrijft welke toetsen meetellen voor dit cijfer. Het centraal examen is één toets die je in de maand mei of juni maakt. Belangrijkste verschil is dat bij het centraal examen iedereen in Nederland dezelfde toets maakt. Voor het schoolexamen maak je meerdere toetsen. Er zijn nog andere verschillen.
* Dit artikel is voor het laatst aangepast op 24 maart 2020 (13:20)
Uit de kamerbrief van ministers Slob en Van Engelshoven van 24 maart 2020 blijkt dat de centrale examens dit schooljaar vervallen vanwege de coronacrisis. Ook de praktische en flexibele examens in het vmbo vervallen. Examenkandidaten hebben tot begin juni de tijd om resultaten van hun schoolexamens te halen. De schoolexamens vormen dit schooljaar de basis voor het behalen van het diploma. De periode daarna wordt gebruikt voor de herkansingen van de schoolexamens.

Schoolexamen

Het schoolexamen bestaat uit de toetsen die je in de bovenbouw voor een vak maakt én meetellen voor je eindcijfer. Dit kunnen proefwerken, toetsen en werkstukken zijn. Welke cijfers meetellen beslist het schoolbestuur. Dit wordt jaarlijks voor 1 oktober van het schooljaar vastgesteld in het programma van toetsing en afsluiting. Het programma van toetsing en afsluiting verschilt per school. De volgende onderdelen zijn wel verplicht (art. 31 lid 2 Examenbesluit VO):

  • welke onderdelen van het examenprogramma in het schoolexamen worden getoetst
  • de inhoud van de onderdelen van het schoolexamen
  • de wijze waarop en de tijdvakken waarbinnen de toetsen van het schoolexamen plaatsvinden, inclusief de herkansing
  • de wijze van herkansing van het schoolexamen
  • de regels hoe het cijfer voor het schoolexamen voor een kandidaat wordt samengesteld

Voorafgaand aan het centraal examen hoor je welk cijfer je hebt gehaald voor het schoolexamen (art. 33 lid 1 Examenbesluit VO). Als je voor een vak geen cijfer ontvangt, dan ontvang je een beoordeling goed, voldoende of onvoldoende. Dit geldt ook voor het profielwerkstuk (art. 33 lid 3 Examenbesluit VO).

Centraal examen

Het centraal examen is het afsluitende onderdeel van het voorgezet onderwijs. Tijdens de 4, 5 of 6 jaar die je opleiding duurt, word je voortdurend voorbereid op dit afsluitende onderdeel. Tijdens het centrale examen wordt al je kennis en je harde werk getest. Het centraal examen bepaalt niet alleen of je geslaagd bent, maar ook vaak meer dan de helft van je eindcijfer. Het centraal examen is daarmee voor de meeste leerlingen dan ook vaak een stressvolle tijd.

Verschillen schoolexamen en centraal examen

Belangrijkste verschil is dat bij het schoolexamen het programma van toetsing en afsluiting leidend is (art. 31 lid 2 Examenbesluit VO). De regels voor de schoolexamens, beoordeling en vaststelling van de cijfers verschillen daarmee per school. Er zijn nog meer verschillen. OCO zet een aantal verschillen op een rij:

Schoolexamen

Centraal examen

Op 24 maart 2020 werd bekend gemaakt dat het centraal examen dit schooljaar vervalt. Leerlingen kunnen op basis van de resultaten van hun schoolexamens het diploma behalen. Leerlingen krijgen langer de tijd om het schoolexamen goed en veilig af te sluiten.

Overeenkomsten schoolexamen en centraal examen