Wat is Specialistische jeugdhulp in speciaal onderwijs (SJSO)?

Vanaf het schooljaar 2018-2019 wordt er in Amsterdam specialistische jeugdhulp op scholen voor speciaal onderwijs op een nieuwe manier georganiseerd. Normaal wordt specialistische jeugdhulp apart georganiseerd van school. Er wordt per kind of jongere een besluit genomen over welke jeugdhulp wordt ingezet. Met deze nieuwe werkwijze ‘Specialistische jeugdhulp in speciaal onderwijs’ (SJSO) is jeugdhulp voor leerlingen in het speciaal onderwijs en hun ouders direct toegankelijk op school. Op de scholen voor speciaal onderwijs zijn gespecialiseerde hulpverleners beschikbaar, zonder aparte verwijzing of besluit van de gemeente.

Waarom SJSO?

Veel leerlingen in het speciaal onderwijs maken ook gebruik van jeugdhulp. Het doel van het project SJSO is om de jeugdhulp thuis en in het gezin dichter te brengen bij de ondersteuning op school. Ook is het doel om de bureaucratie rondom de inzet van jeugdhulp te verminderen. Het idee is dat het beter is om jeugdhulp binnen het onderwijszorgteam te organiseren en zo onnodig papierwerk en wachtlijsten te voorkomen.

Voor wie is SJSO?

De hulpverleners van SJSO zijn op vijftig Amsterdamse scholen aan de slag gegaan. Daarbij gaat het om de scholen voor speciaal onderwijs (cluster 3 en 4), praktijkscholen, tussenvoorzieningen en bovenschoolse voorzieningen. Voor de leerlingen op deze scholen en hun ouders zijn de hulpverleners direct te benaderen. In totaal gaat het om ongeveer 6.000 leerlingen.

Hoe werkt het?

De gemeente heeft een contract gesloten met 16 verschillende jeugdhulpaanbieders. Van deze organisaties, zoals Altra, de Bascule, de Opvoedpoli en Spirit, zijn jeugdhulpverleners verbonden aan de scholen. Deze hulpverleners sluiten aan bij het zorgteam van de school. Vaak hebben ze ook een spreekuur op school, en zijn ze direct te benaderen door de leerling of ouders met vragen of problemen. De ondersteuning kan bestaan uit een simpel gesprekje, maar ook uit een intensievere manier van begeleiding om te zorgen dat het goed gaat met een leerling op school.

Wat zijn de eerste ervaringen met SJSO?

Nu er een jaar gewerkt is met het nieuwe project, wordt steeds duidelijker hoe het in de praktijk uitpakt. Verschillende mensen zijn positief over de nieuwe kennis die makkelijk op school beschikbaar is. Ook is het bijvoorbeeld voor een leerling fijn als hij begeleiding of therapie kan krijgen binnen school, in plaats van na school. Het blijkt wel soms lastig om een goede match te maken tussen de insteek vanuit school en de insteek vanuit de hulpverlening. Dit blijkt uit een aantal korte interviews met verschillende betrokkenen van Jong, die je hier kunt lezen.

De verwachting was dat met de komst van specialistische hulpverleners binnen school, er significant minder aparte aanvragen zouden komen voor deze leerlingen voor individuele jeugdhulp. Dit blijkt echter (nog) niet het geval. De gemeente Amsterdam schrijft in het jaarverslag van 2018: ‘De eerste maanden van schooljaar 2018/2019 heeft de gewenste afname van het aantal verwijzingen naar specialistische jeugdhulp buiten de school, zich minder voorgedaan dan verwacht. We hebben de besturen van de scholen, zorgaanbieders en verwijzers duidelijk en opnieuw verteld dat de specialistische jeugdhulp op school altijd voorgaat en er alleen in uiterste gevallen een verwijzing mag plaatsvinden.’

Ervaringen van ouders en leerlingen

Er is nog weinig bekend over de ervaringen van leerlingen en hun ouders met dit project. Is het voor hen duidelijk welke ondersteuning er geboden wordt? Is het prettig om direct toegankelijke hulpverleners op school te hebben? Is er voldoende keuze in hulpverleners, en hoe verhoudt de inzet van jeugdhulp op school zich met de inzet van jeugdhulp thuis? Graag horen we uw ervaringen. U kunt ons mailen op info@onderwijsconsument.nl